Çevrimdışı

Salahaddîn Eyyûbî 1138'de Irak'ın Tikrit şehrinde Kürt kökenli aileye doğdu. Babası Necmeddin Eyyûb ve amcası Esedüddin Şîrkûh idi. Babası ve amcası Kuzey Suriye'yi yöneten güçlü bir hükümdar olan İmâdüddin Zengî'nin yönetimi altında askerî liderdi. Salahaddîn'in biyografisini yazan El-Wahrani, onun Öklid geometrisi, astronomi, matematik ve aritmetik konularında uzman olduğunu kaydetmiştir. Ayrıca mantık, felsefe, sosyoloji, fıkıh, hukuk ve tarih de öğrenen Salahaddîn tam donanımlı bir lider olma yolunda yoğruluyordu.

Şam'da büyüyüp askerî rütbelere de yükseldikten sonra Salahaddîn, Mısır'a bir askerî seferde Zengî'nin oğlu ve varisi Nureddin Mahmud Zengî'ye hizmet eden amcası Esedüddin Şîrkûh'un komutasında 1164 ve 1169 yıllarında Fâtımî egemenliğindeki Mısır'a yapılan seferlere katıldı. Burada Salahaddîn, başarılı bir asker ve yönetici olarak ön plana çıktı.

• 1169'da amcası Şîrkûh'un ölümünden sonra, Salahaddîn hem Mısır'daki Nureddin Mahmud Zengî'nin kuvvetlerinin komutanı olarak seçildi hem de o sırada Mısır'ı yöneten Fâtımî halifeliğinin veziri olarak atandı. Son Fâtımî halifesinin 1171'de ölümüyle Salahaddîn, Mısır valisi oldu ve Şii İslâm'ın gücünü ve etkisini azaltmaya çalıştı. Nureddin adına hüküm sürerek Mısır'da Sünni gücü güçlendirip Sünni yeni kurumlar açtı.

Fâtımî bürokrasisini kademeli bir biçimde tasfiye ederek, 1171'de Fâtımî hilâfetine son verip Abbasilere bağlılığını ilan eden Salahaddîn Eyyûbî, Mısır'ın tek yöneticisi konumuna ulaştı. Bu olay, Mısır'da bağımsız bir Eyyûbî Hanedanlığı'nın doğuşunu sağlamakla beraber Müslümanların Haçlılara karşı olan birleşmesinde de tarihî bir dönüm noktasıdır.



Nureddin Mahmud Zengî, 1174'te öldükten sonra rejimini, Haçlılara meydan okuyabilecek yapıda kurmaya çalıştı. Salahaddîn, Mısır sultanı olarak Suriye'ye döndü ve Şam, Halep ve Musul'u diğer Müslüman hükümdarlardan almayı başardı. Salahaddîn'in güçleri ayrıca Yemen'i fethetti ve bu da onun tüm Kızıldeniz üzerindeki kontrolünü sağlamlaştırmasına katkı sağladı.

Haçlılar yenilgiye uğratıldıktan sonra Kudüs ele geçirildi



Kendisini Hristiyanlığa karşı İslâm'ı savunmaya adayan Salahaddîn, Şam'ın güneyindeki krallığının dört bir yanından birlikler toplayarak bir saldırı başlatmaya hazırlandı. Ordusu, Tiberias (günümüz İsrail'i) yakınlarındaki Hittîn'de Haçlılarla büyük bir çatışmada karşılaşıp onları mağlup etti.





Haçlılar Kudüs Krallığı ordusu imha edildi, bir kısmı da esir alındı. Esirler arasında Fransız Haçlı şövalyeleri Kral Guy de Lusignan ve Renauld de Chatillon da vardı.

• Hittîn Muharebesi'ndeki zaferi, Kudüs Şehri'nin 88 yıl Hristiyan kontrolü altında kaldıktan sonra 2 Ekim 1187'de Salahaddîn'in ordusuna teslim olmasıyla sonuçlandı. Böylece Miraç mucizesinin yıl dönümü olan 2 Ekim 1187 Cuma günü Kudüs fethedildi.

Kazanılan zafer taşkınlık yapılmadan olgunluk içinde kutlanırken, Haçlılar şehirden çıkarıldı. Ancak Salahaddîn Eyyûbî, diğer Hristiyanların yanı sıra Yahudilerin de şehre yerleşmesine izin verdi.

Haçlılar tarafından tahrip edilen Mescid-i Aksa'yı kendi elleriyle süpüren ve gül yağıyla yıkatan Salahaddin Eyyûbî, Harem-i Şerif'i Hristiyanlara ait sembollerden de arındırdı.

• Fetih sonrası Kubbetü's Sahra'daki haçın da indirilmesinden sonra 88 yıl boyunca duyulamayan ezan sesi Kudüs semalarında yeniden yankılanmaya başladı.

Üçüncü Haçlı Seferi ve Salahaddîn'in ölümü